Những năm gần đây, tại Đồng bằng sông Cửu Long, đặc biệt là Tiền Giang, phong trào nuôi gà Sao đang nở rộ, nhiều trang trại nuôi tới hàng chục nghìn con.
Bởi giống gà này có chi phí đầu tư tương đối thấp, ít vốn nhưng đem lại hiệu quả kinh tế cao, góp phần giúp người dân không chỉ xóa đói giảm nghèo mà còn làm giàu. Gà sao có nguồn gốc từ loài gà rừng, theo phân loại gà sao thuộc lớp Aves, bộ Gallformes, họ Phasiani, chi Numidiae, loài Helmeted.
Gà Sao là giống gia cầm có giá trị kinh tế cao nhờ vào khả năng thích nghi tốt, sức đề kháng mạnh và chất lượng thịt thơm ngon. Tuy nhiên, để nuôi gà Sao đạt hiệu quả cao, người chăn nuôi cần nắm vững kỹ thuật nuôi gà Sao, từ khâu chọn giống, chăm sóc, dinh dưỡng đến phòng bệnh. Việc áp dụng đúng kỹ thuật sẽ giúp gà phát triển khỏe mạnh, giảm thiểu rủi ro và tối ưu lợi nhuận.
Đặc điểm sinh học
Ngoại hình:
Cả ba giống gà Sao đều có ngoại hình giống nhau. Gà Sao một ngày tuổi có lông màu chim sẻ, có sọc chạy từ đầu đến chân.
Mỏ và chân có màu hồng, bàn chân có 4 ngón và 2 hàng vảy. Ở giai đoạn trưởng thành, chúng có lông màu xám đen, trên phiến lông có nhiều chấm tròn nhỏ màu trắng.
Cơ thể hình thoi, lưng hơi gù, đuôi cong. Đầu không có mào nhưng có một củ sừng, phát triển mạnh trong nhiều tuần tuổi. Khi trưởng thành, củ sừng cao khoảng 1,5-2cm.
Mào của gà sao có màu trắng hồng và có hai loại: một loại phẳng và sát cổ, loại còn lại rủ xuống như lá cây. Mặt và cổ không có lông, da trần màu xanh, dưới cổ có một lớp yếm thịt mỏng. Chân khô, đặc biệt là con đực, không có cựa.
Phân biệt giữa trống và mái:
Việc phân biệt gà Sao trống mái rất khó. Ở gà 1 ngày tuổi, việc phân biệt gà trống mái qua lỗ hậu môn không chính xác bằng các giống gà thông thường.
Khi trưởng thành, con đực và con cái hoàn toàn giống hệt nhau. Tuy nhiên, người ta cũng có thể phân biệt giới tính của gà lôi dựa trên sự khác biệt trong tiếng kêu của chúng.
Con cái kêu hai lần, con đực kêu một lần, nhưng khi hoảng sợ hoặc vì lý do nào đó, cả con đực và con cái đều kêu một lần, nhưng con đực không bao giờ kêu hai lần như con cái.
Chúng ta có thể nghe thấy tiếng gọi này khi gà được 6 tuần tuổi. Ngoài ra, sự phân biệt giữa gà trống và gà mái còn dựa vào mũ sừng và mào, nhưng để chính xác hơn khi chọn giống, người ta phân biệt qua lỗ huyệt khi gà trưởng thành.
Hành vi của gà sao Guinea:
Nguồn tin từ ga6789 cho biết: Trong tự nhiên, gà lôi Guinea kiếm ăn trên mặt đất, chủ yếu là côn trùng và các mảnh thực vật. Chúng thường di chuyển theo đàn khoảng 20 con.
Vào mùa đông, chúng sống theo cặp trong tổ trước khi đoàn tụ vào những tháng ấm hơn của năm sau. Gà sao cái có thể đẻ 20-30 trứng và xây tổ trên mặt đất, sau đó tự ấp trứng. Gà sao cái không giỏi nuôi con và thường đi lạc khỏi đàn khi bị dẫn vào bãi cỏ cao.
Vì vậy, trong tự nhiên, gà lôi mẹ thường mất 75% số gà con. Trong quá trình sinh sản tập trung, gà lôi Guinea vẫn giữ được một số bản chất hoang dã. Chúng nhút nhát, dễ sợ hãi, cảnh giác và bay tốt như chim, luôn tạo ra âm thanh khác nhau khi bay.
Chúng sống ồn ào và hiếm khi ngừng kêu. Gà Sao có tính bầy đàn cao và rất nhạy cảm với những tiếng động như mưa, gió, sấm, chớp, tiếng cành cây gãy và vật rơi.
Đặc biệt là khi còn nhỏ, chúng rất sợ bóng tối. Trong những lần mất điện, chúng thường chồng chất lên nhau cho đến khi có điện trở lại và chúng có thể trở lại các hoạt động bình thường.
Vì vậy, bạn cần hết sức chú ý khi nuôi gà sao để tránh bị căng thẳng. Gà lôi là loài chim năng động, chúng hầu như không ngủ vào ban ngày, ngoại trừ khi chúng còn là gà con. Vào ban đêm, chúng ngủ theo đàn.
Hiện tượng mổ
Vì rất dẻo dai nên gà Sao ít khi mổ nhau. Tuy nhiên, chúng rất thích mổ những vật lạ. Vận chuyển dây điện, hoặc những que nhỏ trong lồng, thậm chí cả sàn và thành lồng.
Do đó, niêm mạc miệng của chúng thường bị tổn thương nên trong chuồng không nên đặt bất cứ thứ gì ngoài máng ăn, máng uống, sàn chuồng và thành chuồng phải làm thật chắc chắn.
Thói quen tắm rửa, bay và gọi điện
Gà lôi Guinea biết bay cũng như chim. Chúng học bay rất sớm, khi được 2 tuần tuổi chúng có thể bay. Chúng có thể bay cách mặt đất từ 6 đến 12 mét và bay rất mạnh khi hoảng sợ.
Gà sao cũng cần tắm nắng. Gà thường tập trung tắm nắng vào khoảng thời gian từ 9-11 giờ sáng và 3-4 giờ chiều.
Khi tắm nắng, gà thường đào một cái hố sâu trên cát, sau đó chui xuống đó, cọ lông vào cát và nằm xuống tắm nắng.
Quá trình giao phối
Những người theo dõi giới thiệu ga6789 chia sẻ: Các giống gà khác khi giao phối thường bắt đầu bằng hành vi tán tỉnh gà mái của con trống, tức là khoe mẽ.
Ngoài ra, chúng còn thể hiện sức mạnh thông qua tiếng gáy dài, nhưng gà Sao thì không như vậy, chúng không biểu hiện rõ ràng hành vi sinh sản, ngay cả người nuôi hàng ngày cũng khó phát hiện.
Gà lôi cái thường đẻ trứng theo đàn, khi đẻ xong không kêu mà lặng lẽ rời khỏi tổ.
Kinh nghiệm khi nuôi gà mới nở
- Việc nuôi đàn gà Sao bố mẹ từ 1 ngày tuổi đến khi đạt 5% tổng đàn là giai đoạn quan trọng nhất để nâng cao sản lượng trứng sau này.
- Cần phải thực hiện đúng quy trình kỹ thuật nuôi gà giống để đảm bảo đàn gà khỏe mạnh, phát triển đồng đều.
- Gà trống và gà mái nên được nuôi ở những chuồng riêng biệt.
- Cần xác định trước số lượng gà cần ấp để chuẩn bị đủ diện tích cho chuồng trại, máng ăn, máng uống.
- Trong trường hợp sưởi ấm nhân tạo cần phải làm chuồng cho gà con có đường kính 3-4m, cao 0,5m.
- Nếu sử dụng hệ thống sưởi ấm bức xạ, đường kính của chuồng phải rộng từ 5-6m.
- Thiết bị sưởi ấm phải được điều chỉnh sao cho nhiệt độ trong ổ đạt 29-30 độ C. Vào mùa đông, có thể sưởi ấm chuồng trước khi gà đến 48 giờ và vào mùa hè, trước khi gà đến 24 giờ.
- Kiểm tra hệ thống van nước uống trong chuồng, xử lý bằng clo. Trước khi gà đến, đổ nước 25 độ C vào máng uống.
- Khi đưa vào lồng, gà cần được cho uống nước và sau 1-2 giờ, gà bắt đầu ăn. Không nên làm phiền hoặc đè bẹp lẫn nhau. Nên cho gà làm quen với môi trường mới và khám phá máng ăn, máng uống. Trong 20 ngày đầu, số lượng máng ăn bằng nhựa phải đảm bảo cho 100 gà con. Trong vòng 1-2 giờ sau khi đưa gà vào lồng.
- Khi gà được 8-10 tuần tuổi, lắp đặt các sào đậu trong chuồng. Mỗi sào đậu dài 1 mét và có thể chứa 15 con gà.
Cân nhắc về hệ thống sưởi ấm và thông gió
Ngày đầu tiên sau khi đưa gà vào, hãy đảm bảo nhiệt độ trong chuồng úm là 38 độ C và trong chuồng là 28 độ C.
Yêu cầu về nhiệt độ thay đổi tùy theo độ tuổi của gà. Số lượng gà con tối đa được đặt dưới một máy sưởi ấm truyền thống là 500 con, trong khi máy sưởi ấm bức xạ có thể chứa 1.000 con. Cứ 4 ngày, giảm nhiệt độ xuống 2 độ C.
Khi được 14-21 ngày tuổi, gà con bắt đầu phân tán khắp chuồng nên cần chú ý điều chỉnh nhiệt độ trong chuồng. Có thể tháo dần nắp sưởi. Trong những ngày đầu, nếu không đủ nhiệt, gà con sẽ bị tiêu chảy, yếu ớt, chậm lớn và dễ chết vì lạnh. Nếu đủ nhiệt, gà con sẽ nằm rải rác dưới khu vực sưởi ấm.
Nếu quá nóng, chúng sẽ nằm sấp trên sàn lồng, cố gắng vươn cổ, thò đầu ra ngoài hoặc cố tìm nơi mát hơn như dọc theo tường để nằm xuống. Gà ăn kém, chậm lớn, còi cọc và chết hàng loạt.
Kỹ thuật tưới nước cho gà và xử lý nước uống
Chất lượng nước uống
Phải đảm bảo nước uống chất lượng tốt cho gà lôi. Đặc biệt nước uống phải an toàn, không có vi khuẩn Salmonella.
Cho gà uống nước
Nước là thành phần quan trọng nhất của cơ thể, chúng ta phải đảm bảo cung cấp đầy đủ nước vì nước chiếm tới 70% khối lượng cơ thể. Nước hạn chế sẽ làm giảm khả năng hấp thụ thức ăn và phát triển của chúng. Nếu trời nóng và không có đủ nước, gà có thể chết.
Nước uống phải được khử trùng bằng clo hoặc iốt. Nên sử dụng đồng hồ đo nước hàng ngày để xác định lượng nước tiêu thụ của đàn gia cầm. Việc điều chỉnh độ cao của van nước là cực kỳ quan trọng.
Trong 2 ngày đầu, đặt máng nước ngang tầm mắt gà. Ngày thứ 3, nâng van nước lên để gà có thể nhìn lên uống nước ở góc 45 độ. Ngày thứ 4, gà phải vươn cổ để uống nước.
Vào ngày thứ 7, sử dụng ván nước tự động và đặt ở độ cao ngang thắt lưng. Sau đó điều chỉnh van lên, hạn chế nước bắn ra ngoài. Máng nước hở phải có mức nước tối đa là 2cm, phải xả và vệ sinh hằng ngày.
Chuẩn bị gà giống
Gà Sao được chuyển sang lồng đẻ trứng khi được 25 tuần tuổi. Nếu áp dụng đúng chương trình cho ăn và chiếu sáng, gà sẽ đẻ trứng từ tuần thứ 28 và 50% đàn sẽ đẻ trứng khi được 31-32 tuần tuổi.
Đàn gà lôi đạt đến đỉnh cao đẻ trứng thường ở độ tuổi 35 tuần. Số lượng gà mái đẻ phụ thuộc vào kích thước của lồng. Đảm bảo lồng được đặt trong ngăn có khoảng hở phía trước tối thiểu là 12,5 cm.
Nhiệt độ thích hợp trong chuồng để gà mái đẻ trứng và gà trống sản xuất tinh trùng là 20 độ C. Trong thời gian sinh sản, nếu nhiệt độ trong chuồng là 12 độ C, gà cần được cho ăn thức ăn có chứa 2.700-2.750 kcal và 17% protein thô.
Điều cực kỳ quan trọng: Trước khi đẻ trứng, không nên cho gà mái ăn quá nhiều. Nếu gà mái quá béo sẽ ảnh hưởng xấu đến sản lượng trứng và sức sống của chúng.
Sau khi đạt đỉnh đẻ trứng, giảm khẩu phần ăn và kiểm tra mức tăng trọng hàng tuần của gà bằng cách chọn ngẫu nhiên khoảng 100 con gà vào cùng ngày và cùng thời điểm để cân và điều chỉnh khẩu phần ăn nếu cần. Khẩu phần ăn phụ thuộc vào trọng lượng cơ thể và nhiệt độ chuồng trại.
Việc hiểu và áp dụng đúng kỹ thuật nuôi gà Sao là chìa khóa giúp người chăn nuôi đạt được hiệu quả kinh tế cao. Từ việc lựa chọn con giống, xây dựng chuồng trại đến chế độ dinh dưỡng và phòng bệnh, mỗi bước đều ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng đàn gà. Hy vọng những thông tin trên sẽ giúp bà con có thêm kiến thức để nuôi gà Sao thành công và bền vững.